Bức tường của quán cà phê trang trí bằng những cánh cửa sổ gỗ. Chúng được dán dính lên tường, cố định bởi xi măng và đinh. Chúng không bao giờ được mở ra. Cũng phải thôi, chúng đâu có cần được mở ra. Không có gì sau những cánh cửa đó. Chỉ có bức tường nham nhở chưa được chà láng và lăn bê.
- Tức là cánh cửa sổ đó đang che giấu cho bức tường, phải không? Thy nói, không nhìn người đàn ông ngồi đối diện. Ánh mắt cô dán chặt vào ly yaourt đá đã tan, những mảng kết tủa trắng trôi lơ lửng như những con người mất kết nối buộc phải ở cạnh nhau.
Tùng nén chặt tiếng thở dài sắp nảy khỏi răng, vo tròn quẳng vào thinh lặng. Anh biết nói gì nữa đây. Những lời đó có gai có ngạnh, nghĩa là Thy đã biết. Cô thấy những điều phía sau cánh cửa đóng. Quan trọng là, cô có muốn mở toang nó ra cho mọi người cùng thấy hay không. Đó mới chính là điều Tùng muốn biết.
Thy như người lên đồng, cười cười nói nói những câu mông lung. Cô như trôi dạt trên dòng thời gian, mặc kệ sóng gió đẩy mình tấp vào những thời điểm quá khứ. Mỗi điểm là một ký ức. Phải rồi, cô đang nhắc về những ký ức. Có thể đẹp hoặc không, cô đâu có chọn để nhớ. Chúng tự ùa tới, như một bầy chim, như cơn sóng bất chợt, như gió chuyển mình. Cô muốn quên đi hiện tại, quên những điều cô đã biết.
- Em… em đừng kể với ai chuyện đó được không… Anh sẽ chịu trách nhiệm! - Tùng van nài, không thể tiếp tục ôm nỗi lo phồng lớn, chực chờ nổ tung.
Ngẩng lên, ánh mắt Thy nhìn xuyên qua người đàn ông trước mặt. Cô thấy anh là một cánh cửa sổ để trang trí. Phía sau đó là bức tường chặn đứng mọi ánh sáng của cô. Tại sao lại như vậy, cô hỏi và tự giải đáp. Cô đã từng nghĩ khác về anh. Một người đàn ông ấm áp, biết chia sẻ, tương lai sẽ trở thành người chồng, người cha tốt. Một cánh cửa sổ mở ra những chiều đầy hứa hẹn. Nếu nhìn từ bên ngoài vào, anh sẽ là cánh cửa sổ mở tới khung cảnh gia đình ấm áp quây quần, nơi có bàn ăn, có tiếng cười, có những kỷ niệm vun đắp theo ngày tháng… Còn khi nhìn từ bên trong, anh sẽ là cánh cửa mở ra khung trời xanh mát, lộng gió và trong lành, là những ngày âm u, là mưa những ngày oi bức. Cứ tưởng càng hiểu về anh, cô sẽ càng yêu anh. Nhưng tại sao mọi chuyện lại chảy theo hướng đối lập, càng biết chỉ càng thấy trống rỗng. Cho tới khi bức tường xuất hiện: đóng kín và ngăn cản mọi tầm nhìn. Thy không thể cảm thông nữa. Không thể nhẫn nhịn nữa.
- Coi như đó là món quà em dành cho anh, trong ngày sinh nhật của em! - Thy đứng dậy, khoác túi xách, bước đi không nhìn lại.
Điều cô muốn tìm không có ở cánh cửa sổ mang tên Tùng nữa. Có thể nó sẽ mở ra cả thế giới cho người khác, chỉ là người đó không phải cô.
* * *
Có phải gió đang di chuyển, nhảy múa và thổi vào cành lá chuỗi âm thanh rào rạt. Và bầy côn trùng lấy đó làm cảm hứng, sáng tác ra những khúc nhạc rộn ràng. Có phải không khí ẩm lạnh hơi nước sau mưa, như thể sông ngòi đã vỗ về cơn nóng đi xa. Da được thở, người dễ nở những nụ cười trên môi. Có phải người ta sẽ tươi lên, hoặc tỉnh lại, hoặc thức dậy, hoặc mở rộng những gì còn đóng kín…
Thy nghĩ về những điều đó, qua cánh cửa sổ đang mở của quán cà phê. Cửa sổ kính, ngăn cách bên này và bên kia bằng một bức vách trong suốt, mà vẫn dư sức chẻ đôi không gian thành hai thế giới. Từ đây Thy chỉ nhìn thấy ngoài đó bằng đúng kích thước của khung cửa sổ mở. Nhưng có sao đâu. Đôi mắt nhìn thấy một phần, khi những giác quan khác bị đóng kín, trí tưởng tượng sẽ bù cho tất cả. Mày quyết định vậy thiệt hả? Nghĩ kỹ chưa? - Miền, cô bạn thân vén những suy nghĩ bện tơ của Thy qua một bên, kéo Thy trở lại vấn đề trước mắt.
- Ừ. Thì dù gì cũng máu mủ ruột rà, bỏ sao được mậy. - Thy cười cười, cố níu sự tỉnh táo quay trở lại. Cô không nhìn về phía cửa sổ nữa, cô sợ mình sẽ dấy lên mong muốn bay ra ngoài và trôi về phía mặt trăng tròn vành vạnh trên kia.
- Tao hết hiểu nổi mày. Nhưng có gì cần thì hú tao một tiếng. - Miền thở dài, hút cạn ly nước ép, đôi mắt nửa chán chường nửa bao dung.
Miền luôn vậy, một cánh cửa sổ mở toang không giấu giếm. Cô bạn thẳng thắn và cởi mở, dễ khiến người khác nghĩ là thiếu chiều sâu. Họ phiến diện như vậy đó - những kẻ thích nhìn cánh cửa sổ đóng rồi tha hồ suy đoán. Họ chỉ đoán, đứng vừa đủ xa để đoán, mãi mãi không muốn mở nó ra. Họ sợ chính sự thất vọng của mình.
Miền mở rộng, đó là lý do ngày xưa Thy không thể thân với cô bạn nổi. Họ đối lập. Hai người chỉ là bạn học, vậy thôi, suốt mấy năm chung lớp chẳng nói được bao nhiêu câu với nhau. Lên đại học là mất luôn liên lạc. Nhưng một ngày kia, trong sinh nhật buồn bã những ngày cuối năm, Thy nổi hứng mời hết những người quen cũ tới dự. Phần lớn đều bận và gửi quà, một số lặng im, số người tới cùng cô đếm vừa đủ hai bàn tay. Trong đó có Miền. Hai người từ đó thân nhau. Bởi lẽ, sau ngần đó thời gian ngụp lặn trong thế giới đầy mâu thuẫn của những người lớn, Thy hiểu ra tìm một người bạn bộc trực khó tới mức nào.
- Biết đâu được sau cánh cửa sổ đó sẽ có điều chi thú vị… - Thy nghiêng đầu, buông một câu lấp lửng. Nửa để trả lời cho Miền, nửa như biện minh cho lựa chọn của bản thân.
Từ ngày mai, ngôi nhà nhỏ của Thy có thêm thành viên mới.
* * *
Thy về nhà, một đám người lố nhố đứng trong sân như chờ sẵn. Cô định hỏi họ là ai, họ dường không để ý tới cô. Rồi cô chợt à lên. Ký ức tự nhiên xuất hiện. Nhớ rồi, nó có hỏi xin cô việc này.
Họ tới để đo đạc trổ một cái cửa sổ từ bức tường kia. Nó đứng ở giữa nhóm người, vung vẩy hai tay, mô tả cái cửa sổ mà nó muốn. Thy cũng không hiểu sao nó muốn cửa nằm ở đó, góc đó nhìn ra vườn rậm rạp cây dại, tối và không có gì để nhìn ngắm. Nếu tiến thêm một chút, hoặc chếch qua, hoặc lùi lại, ít nhất còn có mặt đường xe cộ qua lại, hay đám cây kiểng, hay mớ hoa lá… Thy nghĩ mà không nói ra, bởi cô đã cho phép và không muốn can thiệp vào.
- A, chị Hai mới về! - Nó hối hả vẫy tay chào, Thy gật đầu đáp lại.
Nó hỏi Thy muốn cửa sổ màu gì. Chà, cô ít để tâm tới chuyện đó. Có thể có nhưng là trước đây. Còn giờ, cô quan tâm cánh cửa sẽ mở ra điều gì hơn.
- Màu nào cũng được, em chọn đi. Đừng chỏi với tường quá thôi.
Nó gật, có vẻ ưng ý với lựa chọn của bản thân. Thứ nó sẽ để lại sau này, sự khác biệt của ngôi nhà nhắc nó từng tới đây. Thứ sẽ thay nó ở lại.
Thy không muốn lôi thôi, cô mặc kệ nó và đám người, một mình rẽ vào phòng ngủ. Phòng cô không có cửa sổ nên phải mở đèn để lấy sáng. Có cũng chẳng để làm gì, bởi nó sẽ mở ra bức vách của hàng xóm, hoặc tủ thờ nhà trước, hoặc cái bếp ám khói. Thy có một căn phòng vuông vức, kín gió, im ỉm như một cái hộp.
Thy cũng có một cái hộp trong lòng, cách biệt với nó ngoài kia.
* * *
Trái tim là một cánh cửa đóng. Người ta sẽ tới, gõ cửa và chờ nó mở. Người ta làm như kiên nhẫn, sẵn sàng chờ đợi. Người ta làm như sẵn sàng đánh đổi mọi thứ chỉ để nó mở. Dĩ nhiên, một lúc nào đó mủi lòng, cánh cửa buộc phải mở thôi.
Những người đàn ông, những người đàn ông luôn rành rõi cách gõ cửa. Họ biết nhịp điệu, họ biết mời mọc, họ biết giả vờ. Họ biết cả những màn ảo thuật biến ra bông từ cành khô và hứa hẹn về một tương lai không có thực.
Tùng đã nói yêu Thy. Vào lúc cô yếu đuối nhất. Ban đầu cô đâu có tin, nhưng lời yêu là một hạt giống, nó biết nảy mầm. Khi được vun đắp, nó lớn lên. Khi được cho phép, nó mọc đầy cành lá. Và mùa bông tưng bừng ngọt lịm, tha hồ cho vị mật tràn trong mắt môi.
Cũng là lúc Thy nhận ra, cô đã trở thành đồng phạm với anh. Anh không có người khác, nhưng anh có một bí mật. Anh nuôi nó từ lâu, như nuôi một con thú cưng. Nó tồn tại trước cả lúc gieo hạt tình yêu. Trước cả lúc nói yêu Thy. Anh đang âm thầm làm những điều xấu xa, cùng với những đồng phạm khác. Hóa ra, để tránh bị cô nhân viên mới vào không bao lâu là Thy tố cáo, anh đã biến cô thành người không thể kết tội anh. Cánh cửa sổ tên Tùng đã mở toang, sau đó chỉ có giá lạnh và bóng tối. Thy rời khỏi anh, dứt khoác rời khỏi. Cô cùng lúc xin nghỉ việc ở công ty. Ở lại làm gì đây, khi cái cây tình yêu dù nhổ tận gốc, đám rễ vẫn còn cắm vào tim. Anh đã thành công trói buộc cô, cô không thể lên tiếng nữa.
Tùng giống ba Thy lắm, lẽ ra cô phải nhận ra điều đó sớm hơn. Họ cùng một kiểu đàn ông biết thế mạnh của mình và điểm yếu của người khác, là chỗ dựa cho những cơn hoang tưởng. Vì quá giống nhau, kết cục này không phải đã được định trước sao?
Ba có một cánh cửa sổ đóng kín. Má nghĩ, đó hẳn là những trăn trở về cuộc đời, về những nỗi lo mà người đàn ông nào cũng có. Ba hay đi sớm về muộn, sẵn sàng nhận thêm việc để lo cho hai má con Thy. Kể cả lúc bệnh, ba đâu màng nghỉ ngơi, chỉ mong có thể kiếm thêm chút tiền lo cho gia đình nhỏ. “Gia đình nhỏ thương yêu”, ba hay thủ thỉ với Thy, khi hai tay ôm cô thật chặt.
Một ngày nọ, ba nói phải đi công tác xa. Chuyến này kéo dài, nhọc nhằn nhưng thu lại nhiều, có thể đủ tiền chữa bệnh cho Thy. Ba đi, biền biệt, như cách người ta thả hòn đá xuống mặt ao: sóng gợn lên, bọt sủi một chút, rồi mặt nước trở về phẳng lặng. Không có tin tức gì về ba. Ba đã làm một trò ảo thuật tài tình, nhưng lần này ba hô biến chính mình thay vì úm ba la biến mất chiếc khăn tay.
Má nghe lời người này người kia chỉ dẫn, dắt theo Thy đi tới một nơi xa lắm. Phải đi xe, rồi lên tàu, rồi lại xe. Tới khi tai Thy ù đi, đầu mơ màng vì thuốc chống say xe, cô và má nhìn thấy một căn nhà lớn. Ở đó, từ vị trí của họ nhìn xuyên qua khung cửa sổ vuông vuông, cảnh gia đình người ta sum họp đẹp như một bức tranh. Chỉ có điều là, người ba trong bức tranh ấm áp đó sao mà y hệt ba của Thy.
Cánh cửa sổ mở ra bí mật của ba, “ngôi nhà lớn”. Má dắt Thy về ngay lúc đó, chỉ kịp gửi một ánh mắt bể tan. Ba không đuổi theo. Vợ ba không hay biết gì. Đứa con gái nhìn nhỏ tuổi hơn Thy cũng không hay biết gì. Ba cứ vậy mà bốc hơi khỏi cuộc đời hai má con Thy, như hơi nước rời khỏi cái ấm để quá lâu trên lò. Để lại những bỏng rát, sẹo cháy, cạn kiệt, rạn nứt.
Không biết thời gian trôi qua bao lâu, tự nhiên ba rơi trở lại vào cuộc đời Thy. Chỉ còn Thy thôi, ngơ ngác trước tin ba bị bệnh nặng. Ba gửi gắm đứa con gái nhỏ - mà ba ngọt ngào gọi là em của cô, mong cô cho nó ở nhờ để tiện làm một số chuyện. Ba không nói việc gì. Đứa em đột ngột xuất hiện kia cũng không nói. Thy cũng không định hỏi.
Cô càng không hiểu tại sao mình lại gật đầu đồng ý.
* * *
Cánh cửa sổ đã lắp xong, Thy chưa thấy đứa em ngang hông mở ra. Nó nói để chị mở trước. Cô không thấy hứng thú với chuyện đó, thành ra cứ kệ vậy. Cửa xanh màu bầu trời, vậy mà nhện đã kịp giăng tơ. Mới có mấy bữa đâu. Hay là cả tuần rồi?
Bữa nay em gái xung phong xuống bếp. Thy được giao nhiệm vụ đứng chơi, buồn quá nên kiếm gì đó để nói. Nhưng cô không nhớ ra phải nói gì. Ngôn ngữ trở nên xa lạ. Hai người có ký ức gì chung đâu. Lần gặp gần nhất là hồi xưa, bên khung cửa sổ đánh dấu sự tan vỡ của một gia đình. Có lẽ lúc ấy em chưa kịp nhìn thấy chị.
Em cứu chị một bàn thua. Mở lời trước, không ngần ngại, em hỏi điều mà lẽ ra phải hỏi từ lâu:
- Sao chị đồng ý cho em ở nhờ vậy?
Thy tần ngần, rồi cũng đáp. Cô đã mệt mỏi những chuyện giấu giếm. Cô giờ là một cánh cửa mở, vừa đủ cho gió lùa, vừa đủ để hít thở, vừa đủ để nhìn vào và vừa đủ để ngó ra. Cô thở dài, kể về má. Bà giận chồng lắm. Nhưng những ngày cuối cùng ở lại với thế giới này, bà lại kêu Thy đừng trách ba nữa. Và nếu có gặp em gái thì nhớ thương nó, nó có biết chi đâu.
Em nín thinh, lúi húi với nồi canh thơm phức. Hơi ấm từ bếp lò lan ra, ngấm vào da thịt Thy thật dễ chịu. Cô không thường nấu nướng, cơm phần tiện lợi và nhanh gọn hơn. Cái bếp, nếu có thường để nhen mẻ un, cho khói xua bớt ruồi muỗi và không gian để trống lạnh.
Cơm nước nấu xong, em lôi ra cái lò nhỏ. Em biết chỗ cất cái thau nhôm cũ, bỏ vô đó mấy miếng vỏ bưởi và ít lá thơm. Thy tròn mắt. Nhìn em như má cô hồi xưa, cái dáng thấp tròn, dù em với má không dây mơ rễ má chi… Em mồi lửa, khói bốc ra thơm thơm. Đôi mắt em lấp lánh.
Khói thơm vẫn là khói, khói làm mắt Thy cay. Cô làm bộ bận rộn, xông vào dọn chén đũa. Bữa cơm nhỏ bưng ra, mắt Thy cay lần nữa. Những món này sao mà quen thuộc.
Em nói, trong khi tay xới đầy chén cơm cho chị. Em kể ngày xưa má em cũng dặn nếu gặp chị thì phải thương yêu, đừng để chuyện người lớn làm lòng đóng lại.
- Hồi đó, má hai ghé qua nhà em nhiều lần. Nhờ má hai chăm sóc, bệnh má em mới đỡ. Chớ ba đi làm xa hoài hà…
Rồi em ngẩng lên, mở đôi mắt như cánh cửa sổ bằng kính cho Thy soi chính mình trong đó:
- Má hai dặn đừng cho ai biết, để thủng thẳng rồi kể với chị. Em nghĩ đây là lúc phải kể.
Em mủm mỉm cười, hối chị mở cửa sổ. Thy vô thức làm theo, đầu cô bị chèn quá nhiều suy nghĩ. Những ngón tay cô run rẩy. Hóa ra má cũng có một cánh cửa sổ đóng trong lòng. Cánh cửa ấy mở ra sự bao dung, mở ra yêu thương cho người khác.
Chốt cửa vang lên một tiếng sắt lạnh, tựa nhát kéo cắt đứt những trói buộc. Thy mở cửa. Góc vườn phơi ra dưới nắng mật, ánh lên như dát vàng. Từ bao giờ em đã sửa sang nó lại, trồng mấy loại bông hai má con Thy thích.
Thy khóc. Khóc cho hết những ấm ức trong lòng. Khóc như con đập xả bớt nước, để không bể tan.
Em ôm vai Thy, hơi ấm truyền qua thật nhẹ. Hình như em đã mở một cánh cửa sổ, cánh cửa sổ rỉ sét tưởng sẽ không bao giờ mở nữa.
P.D
