Tôi nhớ mình đã ví những buổi sớm tinh sương của mùa hè ngọt ngào và mát lành như một ly sinh tố, đến cả những ngọn gió cũng dịu dàng như sương mỏng.
Ban mai, tôi dậy sớm cùng lũ chim nhảy nhót trong khóm chanh và bầy ong rộn ràng trên những chùm hoa nguyệt quế thơm nức. Có lẽ chúng là một trong những loài tinh khôn nhất vì đã chọn khoảnh khắc kỳ diệu nhất của ngày mà bắt sâu, hút nhụy. Và tôi đây, kỳ thực đang học theo loài chim, loài ong nhỏ bé.
Thiên nhiên, có lẽ nếu cứ hài hòa dung dưỡng nó thì mọi thứ sẽ rất êm đềm, hòa hợp.
Thử nghiệm vài môn thể thao, cuối cùng món tôi yêu thích nhất là môn xe đạp đường dài. Đừng chọn đường lớn, vì xe tải, xe khách sẽ khiến buồng phổi của bạn ngập đầy khói bụi. Tôi chọn những cung đường trong khu dân cư, phẳng lỳ và sạch sẽ. Thi thoảng mới có chiếc bốn bánh hay xe máy lướt nhẹ qua, còn chủ yếu từng tốp người dậy sớm đi bộ tung tăng và hớn hở. Hớn hở chào nhau dù chẳng ai quen biết ai, dường như cái trong trẻo và tinh khiết buổi sớm mai đã thanh lọc đến tận cùng cảm xúc, để ai cũng hòa ái, thương quý vạn vật quanh mình.
Chúng tôi đạp xe qua một cánh đồng nho nhỏ đang có dự án “đường nối dài” dở dang cắt qua, chia cánh đồng ra làm hai ngả. Những người nông dân luyến tiếc mấy thửa ruộng bỏ không nên vẫn dậy sớm cày bừa, dậy sớm gieo mạ. Có lẽ, trong suy nghĩ của những con người thuần phác kia, chừng nào ruộng chưa bị đóng cọc phân lô, chừng đó họ vẫn cần mẫn gieo và gặt, như ước mong gieo nhân lành để gặt quả phúc. Chúng tôi nhìn cây lúa lớn lên mỗi ngày. Rồi ngắm lúa chín vàng ươm dưới ánh ngày vừa rạng. Mùi lúa thơm phảng phất khiến chúng tôi thấm thía rằng, cho dù xã hội phát triển đến thế nào thì cây lúa vẫn mang một vẻ đẹp với giá trị vĩnh hằng của nó. Và con “đường nối dài” phẳng lỳ, láng mịn chia cắt cánh đồng một cách ngạo nghễ kia trở thành sân phơi lý tưởng cho mùa màng bội thu. Tuồng như tôi nghe được cả tiếng cười khúc khích của những hạt lúa chắc mẩy, vàng suộm dưới bàn tay của người nông dân cần cù, giữa bao la cánh rạ đang nằm ải chờ vụ mới.
Ngày nọ, tôi đổi cung đường, và rồi bắt gặp một hình ảnh khiến tôi chỉ muốn đi mãi qua cung đường đó. Con đường Hà Huy Tập sau bao năm nhọc nhằn thi công cuối cùng đã tinh tươm. Trong màn sương chưa tan, nó đẹp đến ảo diệu. Một sự lặp đi lặp lại theo chiều hướng tốt đẹp lên từng ngày khiến chúng tôi âm thầm lây niềm hạnh phúc từ họ. Đó là đôi vợ chồng tầm trên dưới 60 tuổi dắt nhau đi tô điểm cho khung cảnh ấy niềm ấm áp khôn nguôi. Chị vợ có lẽ sau cơn bạo bệnh hoặc tai biến, bước đi chập chững như đứa trẻ vừa thôi nôi, anh chồng một tay đỡ lưng vợ, một tay cho vợ níu vào nhẫn nại cất từng bước. Bước chân của họ nhanh dần lên mỗi ngày, cánh tay của anh chồng cũng dần lỏng ra và buông hẳn. Buông để thong thả, chậm rãi đi bên cạnh vợ như một điểm tựa bền bỉ và vững chãi. Tôi ngắm họ và tự hỏi, họ có biết mình đang lan tỏa những giá trị tốt đẹp về tình yêu vợ chồng, về sự thủy chung bằng chính sự ân cần giản dị ấy không? Và rồi, một cách vô thức, chúng tôi mỉm cười chào nhau đầy trìu mến lẫn khích lệ. Cuộc sống này, đôi khi chẳng phải kiếm tìm tuyên ngôn hay triết lý chốn xa xôi nào, mà chỉ cần diễm phúc tham gia vào một câu chuyện tình cờ đẹp đẽ là ta có thể rút ra một chân lý sống, một giá trị sống rất giản dị mà có sức lay động lòng người.
Cung đường của tôi lòng vòng qua các khu vực nội đô của Đồng Hới, rồi quay trở lại Đồng Sơn chỗ nhà tôi ở. Quan sát thiên nhiên theo từng tiết trời, tôi biết hoa thường nở vào mùa xuân, mùa hè cây nào có đặc tính kiên cường bất khuất lắm, hoặc được chăm tưới lắm mới có thể tươi tốt cho hoa. Trên những ngả đường tôi qua, loài hoa tươi thắm nhất, kiêu hãnh nhất giữa mùa hè oi ả chỉ có hoa tường vi. Tường vi thường được ví một cách đầy xác quyết rằng: nó chính là hoa đào mùa hè. Bởi nó hồng thắm như đào, long lanh như đào và rực rỡ hơn đào phai. Tôi dành cho tường vi niềm thán phục như cách thán phục ai đó can trường và bản lĩnh. Nhìn xem, giữa nắng gió khốc liệt của mùa hè, những cái cây được trồng ở rìa đất nhỏ nhoi cạnh đường nhựa hay bê tông vẫn cứ điềm nhiên nở rực rỡ. Như thể chúng đang tuyên ngôn mạnh mẽ: chỉ cần có chỗ đứng tôi sẽ sống một đời cây đàng hoàng, lộng lẫy.
* * *
Mùa hè trong khu vườn của tôi, có những cây không chịu được nắng nóng đã trở nên lụi tàn. Nhưng sử quân tử, bạch ngọc lan, nguyệt quế, mai chiếu thủy hay hoa giấy là những loài cây dường như sinh ra để đương đầu cùng nắng gió. Chúng ra hoa hết lứa này lứa khác, thơm lừng. Trừ hoa giấy ra, chúng là những loài hoa có sắc lẫn hương rất khiêm nhường và tinh khiết. Thế cho nên tinh mơ nào lũ ong tinh khôn cũng bay vù vù như những cơn bão nhỏ, tham lam hút cho bằng hết từng vi thể tinh túy từ những bông hoa vừa hé. Đến lúc nắng bắt đầu thiêu đốt thì cả ong và chim trốn biệt.
Trong niềm yêu quý đầy tham lam, chúng tôi lặng lẽ tha về khu vườn chật chội của mình hai cây tường vi đã trưởng thành. Hai cây có chiều cao quá đầu người, tôi mua qua một buổi livestream trên Facebook với giá rất bèo, bao ship, bao sống. Vẻ như người bán chỉ muốn chia sẻ tình yêu hoa với người mua hơn là lợi nhuận. Cây về nhanh hơn dự kiến giữa những ngày nắng nóng kinh người của miền Trung, được đóng gói đầy nâng niu và cẩn trọng. Vào mạng, đọc về tường vi, rồi cứ rưng rưng tự hỏi sao lại có thứ cây/hoa ưa thích sự ấm áp đến thế! Nắng hè gay gắt nhường ấy cũng thắm thiết nở, hồn nhiên dâng hiến.
Bây giờ đã thu, sau muôn vàn khô rát của những ngày hè gió tây nam ù ù thổi, ban mai bắt đầu có chút âm ẩm của sương. Dẫu đã rất lâu vùng tôi ở chưa có cơn mưa nào ghé thăm, nhưng, chỉ cần dậy sớm, tôi đã cảm nhận được hơi thu, khí thu rất rõ rệt. Nắng vẫn còn gay gắt, gắt đến độ “rám trái bòng”, nhưng lúc mặt trời xuống núi hơi thu, khí thu lại tròn đầy.
Có lẽ, dậy sớm đón ban mai và rèn luyện sức khỏe không chỉ tốt cho cơ thể mà bằng cách rất diệu kỳ, nó khiến cho chúng ta hình thành những suy nghĩ rất tích cực. Kiểu như, thay vì bấy lâu cố giành giật lợi lộc, danh vọng đến mất ăn mất ngủ, bỗng một ngày bừng tỉnh, nghiệm ra chân lý giản dị, biết đủ tâm ắt an nhàn, biết đủ sẽ thấy cuộc đời rộng thênh thênh.
Ban mai, trong cái nắng đầu ngày chênh chếch, thưởng thức ly cà phê không phụ gia, mộc đúng nghĩa, chỉ nồng nàn mùi cà phê rang vừa độ. Chúng tôi vừa nghe nhạc và ngắm cây, ngắm hoa trong vườn. Hai cây tường vi bất chấp nắng oi, bất chấp khắc nghiệt, đã bung ra những cành lá cứng cỏi, xanh rì. Vài chú ong chăm chỉ vẫn nán lại bòn nốt phấn hoa còn vương trên những chùm nguyệt quế trắng ngần ngà. Chỉ cần nhấm nháp ly cà phê quen thuộc, lắng nghe ban mai ngấm vào huyết quản, là đã nạp đủ năng lượng cho một ngày dài!
K.N
